قانقاریای گازی (Gas gangrene)
دستهبندی: باکتریایی
عامل بیماریزا: باکتری کلستریدیوم پرفرنژنس (تایپ A) (Clostridium perfringens)
خانواده: کلستریدیاسه Clostridiaceae
رده: کلستریدیا (سرده: کلستریدیوم) Clostridia (Genus: Clostridium)
قانقاریای گازی یا میونکروز کلستریدیومی یکی از وحشتناکترین و سریعترین عفونتهای بافت عضلانی در انسان است که معمولاً پس از تروماهای خردکننده عمیق، جراحات جنگی، شکستگیهای باز یا جراحیهای گوارشی رخ میدهد. هاگهای باسیل گرممثبت بیهوازی کلستریدیوم پرفرنژنس در محیط کماکسیژن بافت لهیده جوانه زده و سموم مرگباری ترشح میکنند. مهمترین سم آن، «آلفا توکسین» (یک لسیتیناز قوی) است که غشای سلولهای عضلانی، گلبولهای قرمز و اندوتلیال را لیز میکند. باکتری با تخمیر کربوهیدراتهای بافت، مقادیر عظیمی گاز هیدروژن و دیاکسید کربن تولید میکند که باعث تورم شدید اندام، درد بیاندازه زیاد و صدای ترقترق زیر انگشتان (کرپیتاسیون) حین لمس میشود. نکروز عضلانی ظرف چند ساعت پیشرفت کرده و شوک توکسیک کشنده ایجاد میکند. درمان اورژانسی حیاتی نیازمند دبریدمان جراحی وسیع، قطع عضو، اکسیژن هایپربار و پنیسیلین و کلیندامایسین است.