سل پوستی (لوپوس ولگاریس) (Lupus vulgaris)
دستهبندی: باکتریایی
عامل بیماریزا: باکتری مایکوباکتریوم توبرکلوزیس (Mycobacterium tuberculosis)
خانواده: مایکوباکتریاسه Mycobacteriaceae
رده: اکتینوباکتریا (سرده: مایکوباکتریوم) Actinobacteria (Genus: Mycobacterium)
لوپوس ولگاریس شایعترین، مزمنترین و مخربترین شکل سل پوستی پس از عفونت اولیه است که در افراد با ایمنی سلولی متوسط تا بالا علیه باسیل کخ پدیدار میشود. باکتری معمولاً از یک کانون سلی داخلی (ریوی یا غدد لنفاوی) از طریق خون یا مجاری لنفاوی به پوست سر و صورت و گردن میرسد. مشخصه تشخیصی پاتوگنومونیک آن، پلاکها و ندولهای قهوهای-قرمز رنگ نرم است که با فشردن لام شیشهای روی ضایعه (تست دیاسکوپی)، خون مویرگی تخلیه شده و گرانولومهای سلی به رنگ ژله سیب (Apple-jelly nodules) دیده میشوند. این ضایعات در صورت عدم درمان به آرامی در طول سالها گسترش یافته، بافت بینی و گوش را تخریب و دفورمه میکنند و ممکن است در بستر اسکار آن سرطان سلول سنگفرشی (SCC) ایجاد شود. درمان با همان رژیم استاندارد ضدسل ۶ ماهه صورت میگیرد.