پوسیدگی دندان (Dental caries & plaque)
دستهبندی: باکتریایی
عامل بیماریزا: باکتری استرپتوکوکوس موتانس (Streptococcus mutans)
خانواده: استرپتوکوکاسه Streptococcaceae
رده: باسیلی (سرده: استرپتوکوکوس) Bacilli (Genus: Streptococcus)
پوسیدگی دندان شایعترین بیماری عفونی مزمن غیرواگیر در سراسر جهان است که توسط کوکسی گرممثبت بیهوازی اختیاری استرپتوکوکوس موتانس در همافزایی با سایر باکتریهای دهان ایجاد میشود. این باکتری با استفاده از آنزیم گلوکوزیلترانسفراز، قند ساکاروز رژیم غذایی را به پلیمرهای چسبنده گلوکان (دکستران) نامحلول تبدیل کرده و پلاک دندانی بیوفیلمی متراکمی بر سطح مینای دندان تشکیل میدهد. سپس با تخمیر بیهوازی قندها، اسید لاکتیک فراوان تولید میکند که pH سطح دندان را به زیر ۵.۵ (نقطه بحرانی) کاهش میدهد. اسید ترشحشده مواد معدنی هیدروکسیآپاتیت مینا را حل کرده (دمینرالیزاسیون) و به عاج و پالپ نفوذ میکند. ورود باکتری به خون در حین اقدامات دندانپزشکی میتواند اندوکاردیت تحتحاد دریچهای ایجاد کند. بهداشت دهان، مصرف فلوراید و کاهش مصرف قندهای ساده راههای اصلی پیشگیری هستند.